Hasta, yasli, bir önceki yilin kan dolasim sistemi bozuklugunu zorlukla atlatmis Papa XI. Pius Tanriya kendisine birkac gün daha bagislamasi icin yalvariyordu. Vatikanda ücüncü kattaki bürosunda beyaz elbisesi icinde masasina oturmustu; bastonu yakinindaki duvara dayaliydi. Italyanin en yüksek daglarinin zirvelerine tirmanmalari döneminden kalma pasli barometresi ve pusulasi, uzun zaman önceki günlerin bir hatirasi olarak bir kenarda durmaktaydi. Eski bir diyapazon da bir cekmecede bulunuyordu. ... Simdi sonunun yaklastigini bilerek kagitlarinin düzen icinde oldugundan emin olmak icin bütün cekmeceleri yokladi.Gündüzleri Aziz Peter Meydanina bakan üc pencereden odasina isik dolmaktaydi. Ama simdi geceydi ve kücük masa lambasindan, önünde bulunan yataginin carsaflari üzerine donuk sari bir isik vurmaktaydi. Tanrinin bir nedenden dolayi hayatini sürdürmesine izin verdigini düsündü. Yeryüzünde Tanrinin vekiliydi. Söylemek zorunda oldugu seyi söylemeden ölemezdi. Papa nihai mesajini duymalari icin Italyanin bütün piskoposlarini Romaya cagirmisti. Toplanti on gün sonra 11 Subat 1939da Aziz Peter Kilisesinde yapilacakti. Bu tarih, Lateran Antlasmasinin, yani XI. Piusun Italya diktatörü Mussoliniyle imzaladigi ve Italyayla Roma Katolik Kilisesi arasindaki on yillar süren düsmanliga son veren tarihi antlasmanin onuncu yildönümünü ifade etmekteydi. Bu antlasmayla altmis sekiz yil önceki kurulusundan bu yana cagdas Italyayi belirlemis olan Kiliseyle devletin birbirinden ayrilmasina son verilmis ve Kilisenin Mussolininin fasist hükümetinin istekli bir ortagi oldugu yeni bir cag acilmisti... Papa ve Mussolini, Italyada fasist diktatörlük ile din arasindaki iliskinin anatomisini cikaran muhtesem bir calisma...